«Με λένε Άννα, είµαι 28 χρόνων και ασχολούµαι επαγγελµατικά µε το βόλεϊ. Κάθε φορά που έρχοµαι σε σεξουαλική επαφή µε τον σύντροφό µου έχω απώλεια ούρων. Τι µου συµβαίνει;»
Η απάντηση της ειδικού
Η ακράτεια αποτελεί µια διαταραχή της λειτουργίας της ούρησης που δεν βλέπει ηλικία και οδηγεί στην ακούσια απώλεια ούρων, δηλαδή στην αδυναµία συγκράτησής τους. Υπάρχουν διάφορα είδη, τα περισσότερα από τα οποία αφορούν στην αδυναµία του πυελικού εδάφους, ενώ οι παράγοντες που µπορούν να την επιδεινώσουν είναι η παχυσαρκία, η κατανάλωση καφεΐνης, αλκοόλ, ανθρακούχων ποτών και το κάπνισµα. Πρώτα απ’ όλα, πριν προβείτε στην αντιµετώπιση του προβλήµατος θα πρέπει να συµβουλευτείτε τον γυναικολόγο ή τον ουρολόγο σας που θα κρίνει αν πρέπει να γίνουν κάποιες διαγνωστικές εξετάσεις. Αν το πρόβληµα οφείλεται σε αδυναµία του πυελικού εδάφους (το εσωτερικό της λεκάνης), µπορείτε να απευθυνθείτε στον ειδικευµένο φυσικοθεραπευτή προκειµένου να το αντιµετωπίσετε συντηρητικά.
Αντιμετώπιση χωρίς φάρμακα
Η συντηρητική αγωγή µε τη βοήθεια της φυσικοθεραπείας έχει σκοπό να βοηθήσει τις γυναίκες να «επικεντρωθούν» στο πυελικό έδαφος και να ενδυναµώσουν τους µυς της περιοχής µε ειδικές ασκήσεις. Οι µύες αυτοί στηρίζουν την ουροδόχο κύστη, τη µήτρα, το έντερο και τα άλλα όργανα της πυέλου και ελέγχουν την έξοδο της ούρησης αλλά και των κοπράνων. Αρχικά ο ειδικευµένος φυσικοθεραπευτής λαµβάνει ένα αναλυτικό ιστορικό των συµπτωµάτων. Έπειτα µε τη βοήθεια του µηχανήµατος biofeedback αξιολογεί την κατάσταση και διδάσκει τη σωστή σύσπαση του πυελικού εδάφους. Οι ασκήσεις που συστήνονται είναι απλές και κάθε γυναίκα µπορεί να τις εφαρµόσει µόνη της, χωρίς µάλιστα να καταλαβαίνει κανείς ότι τις κάνει.
Ποιες γυναίκες είναι πιο επιρρεπείς
• Γυναίκες µετά την εγκυµοσύνη που διανύουν τα 35-45 έτη.
• Γυναίκες κατά ή µετά την εµµηνόπαυση επειδή αλλάζει η φυσιολογία στην περιοχή της λεκάνης.
• Όσες ασχολούνται εντατικά µε κάποιο άθληµα µε κραδασµούς, όπως π.χ. το µπάσκετ, το τζόκινγκ ή το βόλεϊ ή σηκώνουν συχνά βάρος, καταστάσεις που ταλαιπωρούν το πυελικό έδαφος.
Οι ασκήσεις
∆ύο ενδεικτικοί τρόποι για να κάνετε συσπάσεις του πυελικού εδάφους ή ασκήσεις Kegel’s όπως ονοµάζονται είναι οι εξής:
Α. Σφίξτε την περιοχή του πυελικού εδάφους σαν να θέλετε να διακόψετε την ούρηση, δηλαδή σαν να θέλεις να ουρήσεις και προσπαθείς να το σταµατήσεις.
ή
Β. Σφίξτε την περιοχή του κόλπου και του πρωκτού σαν να προσπαθείτε να «κλείσετε» την έξοδό τους τραβώντας προς τον αφαλό. ∆ιάρκεια: «Κρατήστε» για δέκα δευτερόλεπτα και έπειτα χαλαρώστε για άλλα δέκα.
Επαναλήψεις: Κάντε τρία σετ των δέκα. Συχνότητα: Μία φορά την ηµέρα. Όταν οι παραπάνω ασκήσεις γίνονται σωστά, δίνουν τη δυνατότητα να αντιµετωπιστεί το πρόβληµα χωρίς φάρµακα ή κάποια πιθανή επέµβαση. Αυτό που πρέπει να ξέρετε είναι ότι είναι πολύ σηµαντικό το τράβηγµα να γίνεται προς τα µέσα και πάνω. Έρευνες έχουν δείξει πως το 45% των γυναικών παγκοσµίως κλείνουν µεν τον κόλπο και τον πρωκτό αλλά ταυτόχρονα σφίγγουν προς τα κάτω, κάτι τελείως λάθος.
Τι πρέπει να γνωρίζετε
• Οι ασκήσεις σε πρώτο στάδιο πρέπει να γίνονται σε ύπτια θέση µε ένα µαξιλάρι κάτω από τα γόνατα. Σε δεύτερη φάση γίνονται σε καθιστή θέση και σε προχωρηµένο στάδιο σε όρθια θέση.
• Κατά την εφαρµογή τους δεν πρέπει να κρατάτε την αναπνοή σας ούτε να σφίγγετε τους γλουτούς, τους µηρούς και την κοιλιά.
• Μην κάνετε τις ασκήσεις κατά την ούρηση γιατί µπορεί να οδηγήσουν σε ατελή κένωση µε αποτέλεσµα την εµφάνιση ουρολοιµώξεων.
Στη χώρα µας, σύµφωνα µε έρευνα που πραγµατοποιήθηκε από τo τµήµα ΟΝΟΓΟ (Ουροδυναµικής Νευρο-ουρολογίας και Γυναικολογικής Ουρολογίας) της Ελληνικής Ουρολογικής Εταιρείας για την ηλικιακή οµάδα
20-60 ετών, ένα στα τρία άτοµα παρουσιάζει ακράτεια (µία στις δύο γυναίκες και ένας στους πέντε άντρες).
Της Φλώρενς Τοκατλιάν
Με τη συνεργασία της Φωτεινής Λάγαρη, MA, PT, Φυσικοθεραπεύτριας, Ιδρύτριας του Προγράµµατος «ΜΑΜΑ», Γυναικολογικη φυσικοθεραπεια